Tổ yến là gì

Tổ yến là gì

Tổ yến (tiếng anh là Edible bird’s nests),  hay còn gọi là yến sào được tạo ra bởi chim yến (swiftlet), nước bọt của loài chim này có tính chất hoá rắn, nên chúng làm tổ từ chính nước bọt của chúng. Chúng đặc biệt được đánh giá cao trong văn hóa Trung Quốc do sự quý hiếm, giá trị dinh dưỡng cao.

Yến sào ăn được là một trong những sản phẩm động vật đắt tiền nhất mà con người tiêu thụ,  với giá yến sào được bán với giá lên đến khoảng 3.000 đô la một pound (6.600 đô la / kg), tùy thuộc vào phân loại. Loại hoặc phân loại tổ yến phụ thuộc vào loại chim cũng như hình dạng và màu sắc của tổ yến. Đặc biệt, ở riêng Việt Nam, Yến Sào Nha Trang được coi là nơi có chất lượng yến tốt nhất bởi nguồn thức ăn xung quanh, cũng như môi trường sống thiên nhiên giúp chim yến tổng hợp nhiều chất dinh dưỡng nhất.

Nó thường có màu trắng, nhưng cũng có một phiên bản màu đỏ mà đôi khi được gọi là tổ “huyết”. Theo y học cổ truyền Trung Quốc, nó thúc đẩy sức khỏe tốt, đặc biệt là đối với làn da. Yến đã được sử dụng trong ẩm thực Trung Quốc hơn 400 năm, thường được dùng làm súp yến.

Tổ yến làm từ gì

Tổ yến làm từ gì

Tổ yến của chim yến thường có màu trắng đục của nó được làm hoàn toàn bằng nước bọt đông đặc. Các tổ được cấu tạo bởi các sợi xi măng nước bọt đan xen nhau. Chim yến là loài chim duy nhất được biết đến sử dụng định vị bằng tiếng vang để tìm đường xung quanh các hang tối, cũng như dơi. Cả tổ yến đều có hàm lượng canxi, sắt, kali và magiê cao. Trước đây tổ được khai thác từ các hang động, chủ yếu là các hang động đá vôi khổng lồ.

Các thành phần trong yến sào

Thành phần chính trong yến sào là glycoprotein giàu axit sialic. Nó từ lâu đã được sử dụng trong y học cổ truyền Trung Quốc và được coi là một mặt hàng thực phẩm xa xỉ. Yến sào được tạo ra bởi một số loài chim yến khác nhau. Hơn 24 loài côn trùng ăn côn trùng, ăn thịt sống phân bố trên khắp thế giới, nhưng chỉ một số ít tạo ra tổ được coi là ‘ăn được’. Các thành phần dinh dưỡng chính của yến sào là carbohydrateglycoprotein theo báo cáo của Kathan và Weeks và các nguyên tố vi lượng thiết yếu như canxi, natri, magiê, kẽm, mangan và sắt.

Tổ yến ăn được chứa chủ yếu là carbohydrate, axit aminmuối khoáng. Axit xialic (9%) là carbohydrate chính được tìm thấy trong tổ yến. Các loại carbohydrate chính khác bao gồm 7,2% galactosamine, 5,3% glucosamine, 16,9% galactose và 0,7% fucose. Axit amin và muối khoáng cũng là những thành phần quan trọng trong tổ yến ăn được. Ba axit amin không thiết yếu (axit aspartic, axit glutamic, proline) và hai axit amin thiết yếu (threonine và valine) được báo cáo bởi Kathan và Weeks (1969).

Axit amin chính được tìm thấy trong tổ yến là axit glutamic (9,61%), axit aspartic (6,34%), lysine (5,44%) và leucine (5,30%)

Đặc biệt, tổ yến ăn được rất giàu muối khoáng. Nó chứa hàm lượng natri và canxi cao. Là do nguồn tổ yến ăn được có nguồn gốc từ các hang động đá vôi.

Các loại yến sào

Phân loại theo màu sắc của yến

Huyết yến

HUYẾT YẾN

Mặc dù tổ yến thường có màu trắng, nhưng cũng có một phiên bản màu đỏ, được gọi là “huyết yến, đắt hơn đáng kể và được cho là có giá trị dược liệu hơn.

Lý do cho màu đỏ đặc trưng của nó đã là một câu đố trong nhiều thế kỷ. Trái ngược với suy nghĩ của nhiều người, tổ yến đỏ không chứa hemoglobin , một loại protein chịu trách nhiệm về màu sắc của máu người. Các nghiên cứu đã báo cáo vào năm 2013 rằng ‘đất chim’ chứa phân chim từ các nhà yến có thể chuyển màu trắng của tổ chim ăn được thành màu đỏ, và màu sắc của tổ chim ăn được có thể do các yếu tố môi trường trong nội thất hang động và nhà chim gây ra. 

Sau đó, một nhóm nghiên cứu tại Đại học Công nghệ Nanyang, Singapore đã phát hiện ra rằng màu đỏ của nó là do hơi của các loài nitơ phản ứng trong bầu không khí của nhà chim hoặc hang động phản ứng với glycoprotein mucin của tổ yến trắng hình thành ban đầu. Tổ yến đỏ chứa tyrosine đã kết hợp với các loại nitơ phản ứng để tạo thành một phân tử mới gọi là ” 3-nitrotyrosine .” Ở nồng độ cao, phân tử này tạo ra màu đỏ đậm đặc, trong khi ở nồng độ thấp hơn, nó tạo ra màu vàng, vàng và cam đặc trưng thường thấy ở các loại sản phẩm yến sào khác. 

Hồng yến

HỒNG YẾN

Cũng như Huyết Yến, về giá cả và mức độ quý hiếm, Hồng yến thường có màu cam nhưng màu sắc có thể thay đổi từ màu vỏ quýt đến màu vàng lòng đỏ trứng gà. Màu càng đậm thì giá càng cao.

Bạch yến

Bạch Yến là loại tổ yến thông dụng nhất trên thị trường. Mỗi năm có thể thu hoạch 3-4 lần. Số lượng Bạch Yến (bao gồm cả ba loài yến kể trên) bán trên thị trường thế giới chiếm khoảng 90% tổng số lượng tổ yến trên thị trường..

Theo nguồn gốc khai thác

Tổ yến hoang/trong động

YẾN SÀO ĐẢO

Hai loài yến thường sống trong các hang động là loài yến Fuciphaga (Dân gian gọi là yến hàng) và yến Maxima (yến tổ đen). Nhưng chỉ có loại tổ yến của yến hàng là được biết dưới tên Wild/Cave Nest (Yến Hoang/Trong Ðộng) trên thị trường. Có thể vì do tính chất nguy hiểm của việc lấy tổ yến trong hang động nên loại tổ yến này thường có giá cao nhất so với các loại tổ yến khác trên thị trường. Tổ yến trong động, với những điều kiện tự nhiên trong động, thường có hình dạng giống như một cái chén, thân dày và chân cứng. Hình dạng tổ giống như chén sẽ giúp bảo vệ trứng hoặc yến non không bị các loài vật khác ăn mất và thời tiết. Chân tổ yến cần cứng để có thể gắn chặt vào tường vì các hang động thường có độ ẩm cao. Tổ yến loại này được tìm thấy ở Việt Nam, Thái Lan, Malaysia và Indonesia.

Tổ yến trong nhà

YẾN SÀO TRONG NHÀ

Tổ Yến của loài yến Esculanta là loại tổ yến thường thấy ở các nhà nuôi yến. Nhiều người vẫn nghĩ rằng Yến Nhà là yến có thể nuôi được nhưng trong thực tế chúng ta chỉ có thể dựa vào kỹ thuật xây dựng và thiết kế để dẫn dụ chim yến vào nhà làm tổ chứ không thể cho chúng ăn như kiểu nuôi gà công nghiệp. Việc nuôi Yến đòi hỏi vốn đầu tư rất lớn, thời gian dụ yến lâu dài và đặc biệt là không thể cho Yến ăn bằng thức ăn nhân tạo do bản chất chim Yến hoang đã và chỉ có thể bắt công trùng khi đang bay. Tùy theo màu sắc tổ yến,tổ yến trong nhà thường là trắng ngà, chất lượng tổ yến phụ thuộc theo khu vực có thức ăn nhiều cho chim tìm mồi ? tổ yến có chất lượng,tổ yến to và dày như tổ yến ở gò công động,thức ăn của chim yến là những con trùng bay như muỗi, rày,…v.v…, tổ yến có thể được thu hoạch từ 1-4 lần một năm.chim yến sinh sản quanh năm.

Theo quan niệm

Nghề khai thác Yến tại Việt Nam đã có hàng trăm năm tuổi và đóng góp không nhỏ vào nguồn thu của các địa phương được thiên nhiên ban tặng sản vật này. Những người thợ Yến và buôn bán Yến chuyên nghiệp thường phân biệt theo đẳng cấp như:

  • Huyết (Đỏ, do vị trí chim yến làm tổ, tổ dần dần chuyển sang màu đỏ) – (Đây là loại tổ yến tốt nhất và có giá trị kinh tế cao nhất)
  • Hồng (Màu hồng, do vị trí chim yến làm tổ, tổ dần dần chuyển sang màu hồng)
  • Quan (To, khoảng 10g trở lên)
  • Thiên (Ở trên cao, tổ trắng, từ 8 – 10g)
  • Bài (Yến nhỏ hơn 6- 7g)
  • Địa (Nằm dưới cùng của vách núi, đen, bẩn)
  • Vụn (Tổ yến bị vỡ do khai thác hoặc vận chuyển)

Để biết giá các sản phẩm yến Nha Trang, xem thêm bài viết: Giá yến sào Nha Trang

Tham khảo: https://en.wikipedia.org/wiki/Edible_bird%27s_nest


0 Bình luận

Trả lời

Avatar placeholder

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.